0
داکتاپمجله سلامت و پزشکیپوست ، مو و زیبایی اگزما یا درماتیت چیست؟ علائم و روش های درمانی

اگزما یا درماتیت چیست؟ علائم و روش های درمانی

10 Esfand 99148 بازدید
10 Esfand 1399148 بازدید

 

  اگزما یا درماتیت چیست؟ 
 

اگزما نوعی التهاب پوستی مزمن است که بر لایه خارجی پوست اثر گذاشته و باعث تغییر رنگ ، خارش، التهاب، تورم و ترک در پوست بدن می‌شود. اگزما از عبارتی یونانی به معنای جوش گرفته شده است. این عارضه به طور معمول در دست ها و پاها اتفاق می افتد اما در دیگر نقاط بدن هم می تواند ایجاد شود. اگزما در کودکان بسیار رایج است و ۲۰ درصد از نوزادان و یا کودکان خردسال به آن مبتلا می شوند.


علائم اگزما چیست؟

همان طور که در ابتدای بحث گفته شد تورم ،خارش و سوزش پوست، قرمزی، برآمدگی و تاول، برجستگی و پوسته‌پوسته شدن پوست، تراوش مایع از جمله علائم اگزما هستند. البته علائم ممکن است متفاوت باشد به طور مثال در اگزمای شوره دار، پوست روغنی و زرد و فلس دار می شود و اگر اگزما ناشی از حساسیت به ماده ای باشد، در هنگام تماس باعث قرمزی، خارش و ترشح پوست می‌شود. در خانواده‌هایی که سابقه حساسیت و آلرژی دارند اگزما با علائم شدید تری خود را نشان می دهد.


علت اگزما چیست؟

علت اصلی اگزما هنوز به طور قطعی مشخص نیست اما یکی از مهمترین عوامل ایجاد این بیماری، سابقه خانوادگی است. ناگفته نماند که اگزما بیماری مسری نیست. عوامل محیطی نیز در ایجاد اگزما تاثیر گذار هستند که برخی از آنها شامل موارد زیر می شود:

  • خشکی پوست
  • استرس و اضطراب
  • درجه حرارت بسیار پایین یا بسیار بالا
  • تعرق
  • مصرف دخانیات
  • مواد تحریک زا و حساسیت زای موجود در هوا
  • هورمون
  • تماس با حیوانات
  • عطر و اسانس ها 
  • میکروب ها و قارچ ها

علائم اگزما

انواع اگزما

شایع‌ترین انواع اگزمای پوستی شامل :

اگزمای پوستی آتوپیک 

این  بیماری می تواند در هر سنی رخ دهد اما بیشترین شیوع آن در نوزادان و کودکان کم سن است. ضایعاتی در سطح پوست رخ می دهد که باعث خارش، تورم ، قرمزی پوست، ترک خوردگی و زبری می شود .این نوع اگزما در نیمی از افراد مبتلا در تمام طول زندگی باقی می ماند.  خشکی بیش از حد پوست شایع ترین علامت این نوع اگزما است.

اگزمای پوستی تماسی 


 اگزمای تماسی نوعی اگزمای حساسیتی است که با تماس بیشتر پوستی موجب پیدایش ضایعات خارش دار می شود و ممکن است به صورت تحریکی یا به حالت آلرژیکی یا حساسیت حاصل ایجاد شود. این نوع اگزما فقط سطح پوست را تحت تاثیر قرار می‌دهد. موادی از قبیل صابون ها و مواد شوینده، اسید ها و بازها و حلال ها معمولاً اگزمای تماسی تحریکی ایجاد می کنند. 

 اگزمای پوستی سبورئیک 

 این نوع اگزما یک عارضه بسیار شایع است و بسیاری از مردم بدون این که بدانند به آن مبتلا هستند. شکل خفیف آن درماتیت سبورئیک کف سر است. اگزمای پوستی سبورئیک در مردان شایع تر از زنان است و باعث بروز علائمی مانند لکه‌های فلس دار،  شوره سر پایدار و قرمزی پوست می‌شود و معمولا در مناطق چرب بدن مانند صورت، بالای قفسه سینه، کف سر و کمر بروز می‌کند. ناف، چین های زیر بغل، پستان ها، کشاله ران و نشیمنگاه هم ممکن است مبتلا به این عارضه شوند . 

 

اگزمای دست و صورت

مطاله بیشتر: انواع اگزما، علائم و راه درمان

اگزمای عصبی

درماتیت عصبی که به عنوان نورودرماتیت موضعی نیز شناخته می شود مانند درماتیت پوستی آتوپیک باعث ضخیم شدن پوست می شود. به این صورت که ابتدا به صورت لکه پوستی بروز می کند که با خارش همراه است که با تحریک و خاراندن پوست میزان خارش بیشتر شده و باعث ضخیم شدن پوست می شود. پزشکان هنوز علت دقیق اگزمای عصبی را  نمی دانند تصور می شود کسانی که انواع دیگر اگزما را دارند بیشتر در خطر ابتلا به این نوع اگزما می باشند. این بیماری مسری نیست و خارش ناشی از آن بسیار شدید بوده به طوری که زندگی فرد بیمار را مختل می کند. حدود ۶ تا ۷ درصد افراد بالای ۵۰ سال مستعد ابتلا به این درماتیت می باشند.

از علایم این اگزما می توان به ضخیم یا پوسته پوسته شدن ناحیه درگیر، لکه های پوستی و خارش شدید و بروز لکه های قرمز رنگ برآمده ، تاول و تراوش ضایعات پوستی و...

درمان اگزمای عصبی

کرم های ضد خارش ، کرم های کورتیکواستروئیدی و تزریقات مستقیم کورتیکواستروئیدی ها به پوست ، آنتی هیستامین ها که به رفع خارش کمک می کنند.

علاوه بر دارو درمانی روان درمانی هم موثر می باشد که به فرد اطلاق شود خارش بیشتر ناحیه تماس باعث صدمه بیشتر به خود فرد می شود. همچنین استرس نیز باعث ایجاد نورو درماتیت و خارش میشود و باید جلوی آن را گرفت. می توانیم با پانسمان کردن محل زخم و کوتاه کردن ناخن ها ، به طریقی به جلوگیری از خارش دادن ناحیه مبتلا کمک کرد.

اگزمای دست و صورت


اگزما پوستی صورت یا التهاب پوستی آلرژیک یک مشکل پوستی است که اگر چه بیشتر در دوران کودکی رخ می دهد اما می تواند در هر سنی اتفاق بیافتد. این بیماری ویروسی نیست و از فردی به فرد دیگر منتقل نمی شود ولی می تواند به طور ارثی از پدر مادر به فرزند منتقل شود. اگزمای دست و صورت می تواند با علائمی مانند جوش های همراه با خارش و گاهی اوقات مایعات تراوش کننده ، خشکی پوست و تاول های ریز گروهی ظاهر شود. آشکار ترین آنها خارش و قرمزی و پوسته ریزی پوست دست و صورت می باشد.

درمان اگزمای دست و صورت

  • از کرم های مرطوب کننده پوست و صورت استفاده کنید.
  • می توان به دستور پزشک از کرم های کورتیکواستروئید استفاده کرد.
  • آنتی هیستامین خوراکی و مرطوب کننده و حتی گاهی در موارد  خیلی شدید کورتون خوراکی و حتی سایر داروهای ایمنوساپرسیو خوراکی با توجه به شدت  اگزما استفاده می شود.
  • پوست خود را از نور مستقیم آفتاب  و گرمای زیاد دور نگه دارید.
  • از کمپرس یخ برای اطراف چشم استفاده کنید.
  •  تا جایی که امکان دارد از دست زدن به آب گرم خودداری شود و استفاده زیاد از آب محدود شود. آبی که برای شست و شو استفاده می شود باید ولرم و سرد باشد.

 

اگزمای پوست سر

مطاله بیشتر: زونا چیست، علائم و هرآنچه باید بدانید

اگزمای پوست سر

اگر دچار خارش و قرمزی پوست سر و نیز پوسته‌پوسته شدن سر خود هستید، احتمالا به اگزمای پوست سر مبتلا شده‌اید که به آن درماتیت سبورئیک می‌گویند. این نوع اگزما در نوزادان با نام بیماری کلاه گهواره شناخته می‌شود. هنوز به طور دقیق علت این اگزما یک بیماری مزمن پوستی می باشد و ممکن است چندین سال طول بکشد.

در بعضی مواقع بدون اینکه علتی داشته باشد بروز می کند و خود به خود از بین می رود و در مردان به نسبت زنان شایع تر است.

برخی محرک ها و عوامل طبیعی مانند استرس، بیماری هایی که باعث تضعیف سیستم ایمنی می شود مثل HIV و پارکینسون، بیماریهای پوستی مثل آکنه و پسوریازیس، هورمون ها، پوست خشک، چرب بودن مو، کم خوابی و... نیز می توانند باعث بوجود آمدن این بیماری شوند.

 در این اگزما پوست سر حالت چرب یا مومی می گیرد و تاول‌هایی بر سطح آن نمایان می شوند. اگر بر مجرای گوش تاثیر بگذارد باعث ترشح مایع از گوش می شود و می تواند باعث عفونت در نواحی از بدن که خود باعث ترشحات بی رنگ می شود پس به طور کلی در نواحی از بدن که در آن جا غده های چربی وجود داشته باشند مثل بینی ، پشت کمر ، پلک و ابرو ، نواحی چین دار زیر بغل و کشاله ران ، بین کتف ها و جلوی سینه اتفاق می افتد.

درمان اگزمای درماتیت سبورئیک (پوست سر)

درمان درماتیت سبورئیک پوست سر بستگی به شدت بیماری دارد. در درمان آن می توانیم از دارو های شیمیایی ، روش های خانگی و دارو های طبیعی بهره ببریم. موارد زیر می توانند در درمان اگزمای پوست سر موثر باشند :

  • دائما سر خود را نخارانید زیرا موجب بروز تاول می شود.
  • کف سر را با روغن زیتون گرم ماساژ بدهید و بگذارید 10  الی 20  دقیقه بماند. با این کار احساس سوزش و تعداد جوش ها کم می شوند .
  •  دارو های کورتیکواستروئید می توانند به کاهش علائم اگزما کمک  کنند. توجه داشته باشید که کورتیکواستروئیدها نباید مدت زمان طولانی مصرف شوند.
  • سعی کنید از شامپو ها و نرم کننده های موی سر استفاده کنید تا پوست سرتان خشک نماند.
  •  می توانید یک پیاز را حلقه حلقه کرده و این حلقه ها بگذارید به مدت 60 تا 70 دقیقه روی پوست سرتان بماند و بعد آن را بشویید.
  • بعد از حمام می توان از پماد های حاوی استروئید که دکتر تجویز میکند استفاده کنید.
  • روغن درخت چای ، آلوئه ورا و روغن زیتون هم می توانند مفید باشند.

 

به دنبال دریافت مشاوره از بهترین پزشکان هستید؟

در کوتاه ترین زمان با بهترین پزشکان مشاوره بگیرید.

پیشنهاد بهترین متخصصان
دیدگاه هااینجا محل درج سوالات پزشکی نیست. به این منظور از قسمت مشاوره استفاده کنید.